وام‌دهی بانک‌ها به سبک غیرمجازها
تاریخ انتشار : شنبه ۱۵ آبان ۱۳۹۵ ساعت ۰۸:۲۰
 
بانک‌ها وام‌دهی را به بلوکه شدن بخشی از سپرده مشتری یا تسهیلاتی که می‌گیرد مشروط کرده‌اند؛ روشی که مؤسسات مالی و اعتباری غیرمجاز در اواسط دهه۸۰ ابداع کردند تا نرخ اسمی تسهیلاتی که می‌پرداختند با نرخ معمول نظام بانکی همخوانی داشته باشد اما در عمل بهره بیشتری بگیرند.
وام‌دهی بانک‌ها به سبک غیرمجازها
گروه اخبار بانک "رویکرد" - احمد میرخدائی: بانک‌ها وام‌دهی را به بلوکه شدن بخشی از سپرده مشتری یا تسهیلاتی که می‌گیرد مشروط کرده‌اند؛ روشی که مؤسسات مالی و اعتباری غیرمجاز در اواسط دهه۸۰ ابداع کردند تا نرخ اسمی تسهیلاتی که می‌پرداختند با نرخ معمول نظام بانکی همخوانی داشته باشد اما در عمل بهره بیشتری بگیرند.

 اغلب بانك‌هاي تجاري كشور نيز، به جز ۳-۲بانك بزرگ دولتي، تسهيلات را با اين شيوه و فقط مشروط به بلوكه كردن بخشي از سپرده يا تسهيلات مي‌پردازند. درحالي‌كه بخشنامه بانك مركزي، صريحا بلوكه كردن بخشي از تسهيلات اعطايي به مشتريان را ممنوع مي‌داند. به جز اين، بارها از سوي رئيس بانك مركزي و ديگر مسئولان بانكي نيز بر ممنوعيت اين موضوع تأكيد شده است و آخرين‌بار هفته گذشته ‌فرشاد حيدري، معاون نظارتي بانك مركزي نيز در برنامه گفت‌وگوي ويژه خبري تأكيد كرد كه بلوكه شدن بخشي از سپرده يا تسهيلات متقاضيان وام تخلف است و با بانك‌هاي متخلف برخورد مي‌شود.

نكته قابل تامل اين است كه بانك‌ها در اعلام نرخ سود تسهيلات به مشتريان، به دستورالعمل بانك مركزي پايبند هستند و نرخ سود عقود مبادله‌اي را ۱۸درصد و نرخ عقود مشاركتي را ۲۱درصد اعلام مي‌كنند اما در عمل با بلوكه كردن بخشي از پول مشتري به‌عنوان تضمين، به‌مراتب سودهاي بالاتري از او مي‌گيرند. اين در حالي است كه همه بانك‌ها تضامين بسيار سختگيرانه‌اي از مشتري مي‌خواهند كه ضامن كارمند با نامه كسر اقساط از حقوق، سند ملكي، چك و سفته ازجمله آنهاست.

تعهد محضري براي بلوكه‌شدن سپرده

يكي از متقاضيان دريافت تسهيلات از يك بانك خصوصي‌شده اظهار مي‌كند: اين بانك براي پرداخت يك فقره وام ۷ميليون توماني خريد كالا با سود ۱۸درصد از او خواسته است مبلغ ۲.۵ميليون تومان در حساب بلوكه كند و تعهد محضري بدهد كه تا ۳۶‌ماه حق برداشت يا استفاده از اين مبالغ براي تسويه اقساط پاياني را ندارد. در پيگيري اين فرد از مديرعامل بانك و حتي مسئولان بانك مركزي به او گفته شده است كه بانك‌ها اجازه ندارند مبلغي از تسهيلات را بلوكه كنند اما مي‌توانند به‌عنوان وثيقه، مبالغي از سپرده مشتري را نزد خود مسدود كنند. تحقيقات ميداني خبرنگار ما حاكي از اين است كه يكي از بانك‌هاي وابسته به يك نهاد عمومي ۵۰ميليون تومان تسهيلات مي‌پردازد اما ۸ميليون تومان آن را تا زمان تسويه بلوكه مي‌كند و مشتري بايد ۳۶قسط ۲ميليوني بپردازد.

مسئول اعتبارات بانك مي‌گويد نرخ سود اين وام ۱۸درصد و كاملا مطابق با دستورالعمل بانك مركزي است. يكي از بانك‌هاي خصوصي كه در بورس نيز حضور دارد در ازاي پرداخت وام ۲۰ميليون توماني يك دفترچه قسط ۳۶برگي با اقساط ماهانه ۷۲۵هزار تومان مي‌دهد.

اين بانك نيز ۵ميليون و ۴۰۰هزار تومان از تسهيلات را تا زمان بازپرداخت آخرين قسط بلوكه مي‌كند. يك موسسه مالي و اعتباري مجوزدار هم به همين ترتيب ۲۵درصد از مبلغ تسهيلات را بلوكه مي‌كند. بانك‌هاي ديگر نيز اغلب بين ۲۰تا ۳۰درصد تسهيلات يا سپرده متقاضي را تا زمان بازپرداخت آخرين قسط بلوكه مي‌كنند. در اين ميان برخي بانك‌هاي دولتي نيز كه به سختي وام مي‌دهند، از مشتري مي‌خواهند معادل ۳۰تا ۴۰درصد از رقم تسهيلات درخواستي را به‌مدت ۳تا ۶‌ماه به‌صورت قرض‌الحسنه نزد بانك سپرده كند اما پس از پرداخت وام اين سپرده‌ها آزاد مي‌شوند.

مؤسسات غيرمجاز روسفيد شدند

در دهه۸۰، به واسطه خلأيي كه با سختگيري بانك‌ها در فرايند وام‌دهي ايجاد شده بود، زمينه براي ورود مؤسسات غيرمجاز به گود پرداخت تسهيلات به شرط سپرده‌گذاري و بلوكه شدن بخشي ازآن مهيا شد و به آنها فرصت رشد و توسعه داد.

در آن دوران يكي از صندوق‌هاي قرض‌الحسنه غيرمجاز، كه حالا نام بانك برخود گذاشته است، و به تبع آن مابقي غيرمجازها به‌صورت فراگير با بلوكه كردن ۲۰تا ۳۰درصد از تسهيلات پرداختي به مشتري، وام‌هايي مي‌پرداختند كه با احتساب مبالغ بلوكه شده، نرخ بهره آن تا ۱۰درصد بالاتر از نرخ رسمي بود و به مشتري اجازه مي‌دادند مبالغ بلوكه شده را براي تسويه اقساط پاياني استفاده كند، شيوه‌اي كه اكنون به‌صورت گسترده در دستور كار بانك‌هاي مجاز هم قرار گرفته است با اين تفاوت كه مبالغ بلوكه‌شده تا بازپرداخت آخرين قسط توسط مشتري بلوكه مي‌ماند.
Share/Save/Bookmark
کد مطلب: 84597
 


 
قیمت ارز
قیمت خودرو
قیمت طلا